TÌM KIẾM DẤU TÍCH XÁ LỢI PHẬT HOÀNG TRẦN NHÂN TÔNG

Ngày đăng: Thứ 7 , 24/05/2025 16:54 .
Trong khi xá lợi Đức Phật từ Ấn Độ được người Việt rất quan tâm, nhiều người không biết Việt Nam cũng có hộp xá lợi được cho là của Phật hoàng Trần Nhân Tông.



Hộp xá lợi đang được tôn trí tại tháp Phật Hoàng, Ngọa Vân, Yên Tử

Và mới đây TS Nguyễn Văn Anh (Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội) công bố tìm thấy xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông tại Ngọa Vân.
Theo TS Nguyễn Văn Anh, sử liệu cho biết Phật hoàng Trần Nhân Tông sau khi viên tịch được các đệ tử hỏa thiêu, để lại ngọc cốt và hơn 3.000 viên ngọc xá lợi. Xá lợi Phật hoàng sau đó được phân thành nhiều phần lưu giữ ở nhiều nơi để nhân dân, phật tử thờ phụng và chiêm bái.

Tìm thấy hòm xá lợi ở nơi từng tôn trí

Theo sử liệu, có ít nhất 7 điểm tôn trí xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông. Một là Ngọa Vân, Yên Tử (nay thuộc thành phố Đông Triều, Quảng Ninh) - nơi Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập niết bàn và cũng là nơi các đệ tử làm lễ trà tì (hỏa thiêu).
Hai là chùa Tư Phúc nằm trong Hoàng cung Thăng Long, hiện chưa xác định được vị trí cụ thể ở đâu. Ba là tháp Báo Thiên thuộc chùa Báo Thiên, thuộc khu vực Nhà thờ lớn Hà Nội hiện nay. Bốn là Đức Lăng ở Tam Đường, Thái Bình (nay thuộc thôn Tam Đường, xã Tiến Đức, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình).
Thứ năm là tháp Huệ Quang (tháp Tổ) ở Hoa Yên, Yên Tử. Thứ sáu là ở tháp Phổ Minh, chùa Phổ Minh (nay thuộc phường Lộc Vượng, TP Nam Định). Tại đây năm 1986, tỉnh Nam Định tiến hành trùng tu lại tháp Phổ Minh cũng đã xác nhận tại tầng 11 của tháp có một hòm đá, theo mô tả của sử sách, trong hòm có chứa xá lợi.
Và thứ bảy là ở Quỳnh Lâm - tự viện lớn, trung tâm đào tạo tăng tài của thiền phái Trúc Lâm - có hai tháp tôn trí xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông.
Cho tới trước năm 2017, tháp Phổ Minh là nơi duy nhất được xác nhận là còn hòm xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông. Năm 2017, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn Hà Nội phối hợp với Bảo tàng Quảng Ninh, thị xã Đông Triều khai quật di tích am Ngọa Vân đã phát hiện hộp xá lợi. Các nhà khảo cổ học cho rằng đây là xá lợi của Phật hoàng Trần Nhân Tông.



Chiếc hộp được cho là chứa xá lợi Phật hoàng được tìm thấy ở Ngọa Vân 


Chuyên gia được tham vấn đều thống nhất cho rằng hộp kim loại phát hiện tại am Ngọa Vân là hộp xá lợi.

Nhiều khả năng là xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông

TS Nguyễn Văn Anh cho biết mục tiêu quan trọng nhất của cuộc khai quật tại am Ngọa Vân năm 2017 là tìm kiếm dấu tích của tháp Phật Hoàng thời Trần do Pháp Loa (đệ tử thứ hai của Thiền phái Trúc Lâm) cho xây dựng làm nơi chứa xá lợi của Trần Nhân Tông tại Ngọa Vân.
Kết quả khai quật cho thấy việc tu bổ tôn tạo am Ngọa Vân dưới thời Lê trung hưng đã làm thay đổi cơ bản cấu trúc mặt bằng của am Ngọa Vân thời Trần, do đó chưa thấy dấu vết tháp Phật Hoàng thời Trần.

Tuy vậy đoàn đã phát hiện ra một hộp bằng hợp kim. Từng nghiên cứu về hộp xá lợi ở tháp Nhạn (Nghệ An) cũng như các địa điểm tôn trí xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông nên ông Văn Anh nghi ngờ đó là hộp xá lợi.
Ông quyết định không mở hộp mà giữ nguyên cấu trúc hộp như khi xuất hiện, vì nếu là hộp xá lợi thì việc giữ nguyên trạng có giá trị nhiều mặt, trong đó có cả giá trị về tâm linh.

Thay vào đó, ông đã thực hiện quy trình, báo cáo và tham vấn các nhà nghiên cứu, trong đó có cả những học giả nước ngoài chuyên nghiên cứu về hộp xá lợi đã được phát hiện tại Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản.
Để làm rõ cấu trúc của hộp, nhóm nghiên cứu đã quyết định dùng phương pháp chụp X-quang. Kết quả X-quang cho thấy hộp gồm hai lớp hộp (bên trong hộp thấy còn một hộp khác). Hộp trong cùng có chứa hai vật, một vật có hình que (giống hình một mảnh xương) và một vật có hình tròn (cấu trúc và hình dáng khá giống hình của răng hàm).
Hình dáng, cấu trúc (cấu trúc kim quan được dùng trong táng thức của bậc đế vương) và kích thước của hộp, nhất là đồ vật bên trong hộp, cho phép suy đoán đây là hộp xá lợi. Hộp này lại được tìm thấy ở Ngọa Vân là nơi Phật hoàng hóa, nên nhóm nghiên cứu suy đoán đây chính là hộp xá lợi của Phật hoàng Trần Nhân Tông.
"Nghiên cứu chiếc hộp đó chúng tôi nhận thấy khó ai được hưởng hình thức táng thức như thế, ngoài Trần Nhân Tông", ông Anh nói. Mới đây ông đã công bố về phát hiện hộp xá lợi Phật hoàng Trần Nhân Tông.




Đoàn tỳ kheo do tỳ kheo Bhikkhu Bodhi dẫn đầu dự Vesak 2025 tới thăm Tháp Phật hoàng - nơi đang tôn trí hộp xá lợi vừa tìm thấy

Tiếp tục nghiên cứu thêm

Cho ý kiến về công bố của TS Nguyễn Văn Anh, GS Lương Gia Tĩnh - phó viện trưởng Học viện Phật giáo Việt Nam và PGS.TS Tống Trung Tín - chủ tịch Hội Khảo cổ học Việt Nam - cho rằng việc cho rằng đây là hộp đựng xá lợi của Phật hoàng cũng có những lý lẽ nhất định, nhưng để khẳng định chắc chắn hơn, các nhà khoa học nên tiếp tục nghiên cứu thêm.
Về góp ý này, ông Anh nói ở Trung Quốc hộp xá lợi đã được phát hiện tại nhiều nơi như chùa Đại Vân (Cam Túc), chùa Pháp Môn (Thiểm Tây), tháp Lôi Phong ở Triết Giang... Dựa trên ghi chép lịch sử, các xá lợi này được xác định là xá lợi của Đức Phật. Nhưng vẫn có những nghi ngờ về việc liệu đó có thực sự là xá lợi Phật hay không. Nghi ngờ này là lẽ thường trong khoa học.
Việc có những ý kiến nghi ngờ hộp xá lợi tìm thấy ở Ngọa Vân không chắc là xá lợi của Phật Hoàng Trần Nhân Tông, theo ông Anh, cũng là điều dễ hiểu và nó là động lực để nhóm nghiên cứu tiếp tục tìm kiếm những bằng chứng có tính thuyết phục cao hơn.
Năm 2022, hộp xá lợi mà nhóm ông Anh tìm thấy đã được cung rước vào an trí trong tháp Phật Hoàng tại Ngọa Vân - tòa tháp được xây vào thời Lê trung hưng (năm 1707).
Cùng năm, am Ngọa Vân, tháp Phật Hoàng và tháp Đoan Nghiên cũng đã được trùng tu. Tỉnh Quảng Ninh cũng đầu tư xây dựng hạ tầng giao thông kết nối để đường hành hương về Ngọa Vân thuận tiện hơn.


Thiên Điểu



Các tin bài, hình ảnh, thư từ muốn đăng lên Website: chuathien.vn xin gửi vào địa chỉ: chuathien2014.@gmail.com
Ý kiến của bạn 0
Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài và điền đầy đủ thông tin. Bình luận của bạn sẽ được phản hồi trong thời gian sớm nhất

Đăng ký học

Lĩnh vực quan tâm chính là gì?
Số lượngTỷ lệ
247( 8 %)
59( 2 %)
23( 1 %)
36( 1 %)
2857( 89 %)
Số người tham gia bình chọn: 3222
Lần bình chọn đầu tiên: Thứ 5 , 18/04/2013 17:12
Lần bình chọn sau cùng: Thứ 4 , 18/03/2026 03:26

Tin liên quan

Thông báo

THÔNG BÁO KHÓA TU XUẤT GIA GIEO DUYÊN – CHÙA PHÚC LÂM

Nhằm tạo duyên lành cho cư sĩ Phật tử trải nghiệm đời sống xuất gia, Chùa Phúc Lâm – Lớp Phật học trực tuyến, Đạo tràng Cấp Cô Độc, Lớp Hoằng Pháp Viên ĐT CCĐ.. tổ chức Khóa tu Xuất gia gieo duyên
Chi tiết »

BTS PHẬT GIÁO CÁC TỈNH THÀNH NỘP BÁO CÁO TỔNG KẾT PHẬT SỰ VỀ TRUNG ƯƠNG TRƯỚC 10/1/2026

Ngày 2/12, Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) đã ban hành Thông báo số 467/TB-HĐTS, đề nghị các Ban, Viện Trung ương và Ban Trị sự GHPGVN các tỉnh, thành phố khẩn trương gửi báo cáo tổng kết...
Chi tiết »

GHPGVN BAN HÀNH THÔNG BẠCH VỀ ĐẠI LỄ TƯỞNG NIỆM 717 NĂM PHẬT HOÀNG TRẦN NHÂN TÔNG NHẬP NIẾT BÀN

Ngày 27/11/2025, Ban Thường trực Hội đồng Trị sự GHPGVN đã ban hành Thông bạch số 459/TB-HĐTS về việc tổ chức Đại lễ tưởng niệm lần thứ 717 ngày Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết bàn. Thông bạch do Trưởng lão...
Chi tiết »

THÔNG TƯ HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU GHPGVN TỈNH, THÀNH PHỐ NHIỆM KỲ 2026-2031

Nhằm bảo đảm công tác tổ chức Đại hội Đại biểu GHPGVN cấp tỉnh, thành phố nhiệm kỳ 2026 – 2031 được triển khai đồng bộ, trang nghiêm và đúng quy định của Hiến chương cũng như pháp luật hiện hành, Ban Thường trực Hội đồng Trị sự GHPGVN...
Chi tiết »

GIÁO HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM KÊU GỌI CỨU TRỢ ĐỒNG BÀO MIỀN TRUNG BỊ THIỆT HẠI DO BÃO SỐ 10 BUALOI

Ngày 2/10/2025, Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự thay mặt Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) đã ban hành Thông bạch số 413/TB-HĐTS,...
Chi tiết »

Bài viết của Phật tử

NGƯỜI THẦY CÓ “TẤM LÒNG VÀNG” GIEO HẠT GIỐNG TỪ BI, TRÍ TUỆ CHO ĐỜI

Bài viết của Phật tử Nguyễn Thị Chắt Thọ - Pháp danh : Diệu Minh về người Thầy đáng kính Đại Đức Thích Chánh Thuần Phó Thư ký Ban Hoằng pháp GHPGVN thành phố Hà Nội, trụ trì chùa Phúc Lâm -...
Chi tiết »

Đại đức Thích Chánh Thuần - đọc văn tế Nguyễn Trãi

Đại đức Thích Chánh Thuần - đọc văn tế Nguyễn Trãi
Chi tiết »

Tuyên đọc bức Thông điệp của Đức pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam năm 2020

Tuyên đọc bức Thông điệp của Đức pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam năm 2020
Chi tiết »

Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm - đầu xuân đi chùa lễ Phật như thế nào cho đúng.

Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm - đầu xuân đi chùa lễ Phật như thế nào cho đúng. 
Chi tiết »

Mời quảng cáo

Pháp âm

Tin tức mới

HÀ NỘI: HT. THÍCH BẢO NGHIÊM QUANG LÂM KHAI PHÁP TẠI TỔ ĐÌNH LINH QUANG – BÀ ĐÁ

Sáng ngày 22/03/2026 (nhằm ngày 04/02 năm Bính Ngọ), tại Tổ đình Linh Quang – chùa Bà Đá (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội), trong không khí trang nghiêm và thanh tịnh, Hòa thượng Thích Bảo...
Chi tiết »

HẢI PHÒNG: CHÙA TƯỜNG VÂN TỔ CHỨC PHÁP HỘI NIỆM PHẬT VÀ HOA ĐĂNG KÍNH MỪNG KHÁNH ĐẢN ĐỨC PHẬT A DI ĐÀ

Chiều và tối ngày 04/01/2026 (nhằm ngày 16/11 năm Ất Tỵ), tại chùa Tường Vân (chùa Văn Ổ), tổ dân phố Văn Ổ, phường Phạm Sư Mạnh, thành phố Hải Phòng, đã trang nghiêm diễn ra Pháp hội niệm Phật và Đêm hoa...
Chi tiết »

HẢI PHÒNG: ĐÊM HOA ĐĂNG KÍNH MỪNG KHÁNH ĐẢN ĐỨC PHẬT A DI ĐÀ TẠI CHÙA LONG HOA

Tối ngày 04/01/2026 (nhằm ngày 16/11 năm Ất Tỵ), chùa Long Hoa, thuộc Khu di tích lịch sử – danh thắng Núi Voi (xã An Trường, thành phố Hải Phòng), phối hợp cùng Sơn môn Linh Quang Trà Lũ Trung (tỉnh Nam Định)...
Chi tiết »

PHÁP HỘI CẦU AN ĐÓN NĂM MỚI 2026 TẠI BẢO THÁP MANDALA TÂY THIÊN

Từ ngày 31/12/2025 đến 2/1/2026, tại Bảo tháp Mandala Tây Thiên diễn ra Pháp hội Cầu an đón năm mới 2026. Sự kiện mang ý nghĩa văn hóa tâm linh sâu sắc, góp phần lan tỏa các giá trị tốt đẹp của Phật giáo,...
Chi tiết »

Đăng ký học

Lĩnh vực quan tâm chính là gì?

Thống kê truy cập

00000006

Hôm nay: 1391

Hôm qua: 5596

Tháng này: 63737

Tháng trước: 111280

Tất cả: 6976578


Đang online: 140
IP: 216.73.216.37
Mozilla 0.0