HỎI:
Con là một Phật tử rất kính tín Tam bảo. Cha của con không tin Phật pháp nhưng cũng không ngăn cản chúng con đi chùa và sống theo giáo pháp của Đức Phật. Con rất thương kính cha và mong muốn cha tín tâm với Tam bảo nhưng không biết làm cách nào. Kính xin hoan hỷ giúp cho.
ĐÁP:
Bạn là một Phật tử thuần thành, có niềm tin vững chắc và kính tín Tam bảo, bạn thật có duyên lành. Đồng thời, bạn cũng hiểu rõ trách nhiệm làm con muốn viên thành hiếu đạo với cha mẹ bằng cách mong ước, khuyến tấn cha mẹ tịnh tín Tam bảo. Kinh Tăng Chi Bộ, Phật dạy: “Những ai đền ơn bằng cách nuôi dưỡng, cúng dường cha mẹ với của cải vật chất, tiền bạc thì không bao giờ đủ để trả ơn cha mẹ. Này các Phật tử, ai đối với cha mẹ không có lòng tin vào Tam bảo thì khuyến khích cha mẹ an trú vào lòng tin. Ai đối với cha mẹ theo ác giới thì khuyến khích cha mẹ an trú vào thiện giới. Ai đối với cha mẹ còn xan tham thì khuyến khích cha mẹ bố thí. Ai đối với cha mẹ theo ác tuệ thì khuyến khích cha mẹ an trú vào trí tuệ. Cho đến như vậy, này các Phật tử, tức là làm đủ và trả ơn đủ cho cha mẹ”.
Vậy thì, việc bạn muốn cha của bạn phát khởi niềm tin vào Tam bảo hợp với lời Phật dạy thì cũng không khó lắm. Trước hết, phải xác định rằng bạn có một người cha tuyệt vời. Dù cha bạn chưa tin vào Phật pháp nhưng vẫn tôn trọng niềm tin của bạn, chứng tỏ cha bạn là người hiểu biết, bình đẳng, khách quan và tế nhị. Theo đạo Phật, niềm tin phải là chánh tín, niềm tin được phát khởi khi đã hiểu biết. Bởi vì “đạo của ta đến để thấy chứ không phải đến để tin”. Mặt khác “tin Ta mà không hiểu Ta chính là phỉ báng Ta”. Do đó, khi chưa có sự hiểu biết đúng đắn về đạo Phật thì cha của bạn chưa phát khởi tịnh tín là lẽ tự nhiên. Quan điểm về lòng tin của Đức Phật rất khoáng đạt, rất tự do và rất thiết thực. Kinh Kalama, Phật dạy: “Đừng vội tin tưởng một điều gì vì thường nghe nhắc nhở điều ấy luôn. Đứng vội tin tưởng điều gì vì đó là một tập tục của ngàn xưa để lại. Đừng tin tưởng những điều sáo ngữ hay bất cứ điều gì mà người ta thường nói đến quá nhiều. Đừng tin tưởng bất cứ điều gì dầu cho đó là bút tích của thánh nhân để lại rồi bảo ta tin điều ấy. Đừng tin tưởng một điều gì dầu điều ấy được nhiều ý kiến bênh vực, tán đồng. Đừng tin tưởng bất cứ một điều gì dẫu điều ấy ở dưới mãnh lực của người thầy hay nhà truyền giáo. Tất cả những sự thật, theo kinh nghiệm của riêng người và sau khi xác nhận rõ ràng, phù hợp với lẽ phải, đem lại hạnh phúc riêng cho người và cho tất cả mọi loài trong đời này và đời sau thì chính đó là sự thật. Hãy cố gắng sống và tin theo sự thật ấy”. Như vậy, lòng tin trong đạo Phật là kết quả của sự trải nghiệm về hạnh phúc và chân lý. Xây dựng được lòng tin như thế tức đã thiết lập vững chắc nền tảng của tất cả công đức. Đó là ý nghĩa của Phật ngôn “Đức tin là mẹ của tất cả các công đức” (Kinh Hoa Nghiêm).
Hiện tại cha của bạn chưa phát khởi lòng tin, đó là quyền tự do tín ngưỡng của cá nhân, bạn phải tuyệt đối tôn trọng. Tuy nhiên, nếu cha bạn quy hướng Tam bảo thì gia đình được lợi ích và tu tập thuận lợi hơn. Muốn cho cha của bạn phát lòng tin với Phật pháp, trước hết bạn phải thể hiện được lợi ích và giá trị của việc tu học Phật pháp qua chính bản thân bạn. Bạn phải chứng tỏ được nhờ tu học nên bạn trở thành người tốt. Bạn là người con hiếu thảo đối với cha mẹ, có tình thương, có trách nhiệm với chồng và con cái, hòa thuận với anh em. Bạn không làm bất cứ điều gì xấu ác, chỉ làm các việc lành. Bạn là một tấm gương sáng, mẫu mực về đức hạnh của gia đình và xã hội. Bạn sống với tâm thư thái, chan hòa, yêu thương, bao dung tha thứ, từ bi và hỷ xả với gia đình, bạn bè và tất cả mọi người. Đây là bài thuyết pháp sống động nhất và hay nhất mà bạn đã thuyết giảng hàng ngày cho cha của bạn. Nhìn vào bạn mà cha của bạn sẽ có cái nhìn về Phật pháp, lòng tin ấy được phát khởi hay không là tùy vào sự tu tập và chuyển hóa của bạn.
Ngoài ra, bạn nên tế nhị thỉnh kinh sách giáo lý, báo Giác Ngộ, các tạp chí nghiên cứu Phật học và các băng thuyết giảng của đạo Phật về nhà để cha bạn có cơ hội tìm hiểu, nghiên cứu. Đồng thời, khuyến khích cha bạn tham gia những chuyến hành hương, chiêm bái chùa tháp, gặp gỡ và tiếp xúc với chư Tăng. Dần dần hạt giống Phật pháp trong tâm của cha bạn sẽ nảy nở, đến khi cha của bạn nhận thức được rằng: được làm người Phật tử là một vinh dự lớn và có cơ hội để hoàn thiện mình, giúp mình trở về với cội nguồn văn hóa dân tộc, giúp mình và mọi người thăng hoa trong cuộc sống, hướng về Chân, Thiện, Mỹ.
Cha bạn là mẫu người có tinh thần khoa học, chỉ tin vào bất cứ điều gì khi đã hiểu cặn kẽ thì chẳng bao lâu mong ước của bạn sẽ thành công.
Nguồn: Huyền Ngu - Quảng Tánh, Phật pháp bách vấn, Nxb. Tôn giáo, 2006, tr. 99-101.